Dylan zingt

Rond de jaarwisseling ontving ik meerdere e-mails waarin dezelfde wens voor 2019 wordt uitgesproken: een nieuw Dylan-album, maar niet een album in het verlengde van Shadows In The Night, Fallen Angels en Triplicate. De wens is een nieuw Dylan-album vol nieuwe Dylan-composities. Ik kan me bij het lezen van die e-mails helemaal vinden in die wens.
Fast forward naar half januari. In The Bridge no. 62 lees ik een artikel over Another Self Portrait en al lezende borrelt het verlangen om de bijbehorende muziek te horen op. Hoe lang is het geleden dat ik Another Self Portrait gedraaid heb? Ik weet het niet precies, maar het is in ieder geval lang geleden.
Another Self Portrait leerde mij (ons) om opnieuw naar Self Portrait te luisteren, een album met veel covers. Een album dat decennia lang in het verdomhoekje zat.
Het opnieuw luisteren naar Another Self Portrait, naar songs als "Pretty Saro", "Annie's Going To Sing Her Song", "Thirsty Boots", "Copper Kettle" en "Tattle O'Day" deed me beseffen dat een album van Bob Dylan waarop hij composities van anderen brengt op voorhand afwijzen absurd is. Die absurditeit - zo realiseerde ik me - zit enigszins besloten in die wens voor 2019 die ik nog niet zo lang geleden vol overtuiging onderschreef.



Bob Dylan heeft in zijn lange carrière een groot aantal covers gespeeld, zowel in de studio als op tournee, en net als bij zijn eigen composities zitten daar geslaagde en minder geslaagde versies bij.
Neem nou het door Curtis Mayfield geschreven "People Get Ready". Bob Dylan heeft dit nummer een aantal malen gespeeld. Het is te vinden op The Basement Tapes en hij nam het op voor de film Flashback. Maar veruit de mooiste versie die hij opnam staat op 4 Songs From "Ronaldo And Clara". Een Dylan-collectie is niet compleet zonder deze "People Get Ready".
De muziek zwelt aan tot een muzikaal rommeltje hoorbaar is, een muzikaal rommeltje dat werkt. Als je met je ogen knippert is het al weer voorbij, zo lijkt het soms. Deze paar minuten muziek bevatten meer schoonheid dan er binnen de muren van het Rijksmuseum hangt.
Deze "People Get Ready" heeft voor mij meer waarde dan het gehele oeuvre van The Beatles & The Stones samen (en ik mag graag luisteren naar The Beatles...)
De waarde, de schoonheid van muziek is haast niet in woorden uit te drukken. Het moet zelf ervaren worden. Gehoord worden.



In mijn persoonlijk Dylan-top 10 staat deze "People Get Ready" op plek twee of drie. (Laat het niet gebeuren dat ik ooit zo'n top 10 moet samenstellen. Ik kan het niet. Ik wil het niet. Ik ben te besluiteloos.)
"People Get Ready" is geen uitzondering in Dylans oeuvre, hij heeft veel meer schitterende covers opgenomen. Tientallen.
Soms ben ik (zijn wij), Dylanliefhebber(s) doof voor de schoonheid van die covers. Bob Dylan is immers een magistraal tekstdichter. Dat dichterschap maakt soms doof voor de muzikant.
Another Self Portrait schudde mij wakker voor Self Portrait. Misschien hebben de albums Shadows In The Night, Fallen Angels en Triplicate ook zo'n 'opschudder' nodig. Misschien moet ik nog leren luisteren naar deze drie albums.
Dat neemt niet weg dat ik verlang naar een nieuw Dylan-album vol Dylan-composities. Dat moet ook kunnen. Als dat verlangen me maar niet doof maakt voor "People Get Ready" en al die andere covers die Bob Dylan in zijn lange carrière in de studio en op het podium heeft gebracht.

het Highway 61 Revisited-vest

Harris Wilson - de Franse Wehkamp (?) - gebruikt Bob Dylans Highway 61 Revisited om een vest te verkopen. Zie hier.


Dylan kort #1233

"‘King Bi', theater over de biseksuele koning Willem II", zie hier. [met dank aan Dirk]
"Luc stelt Bob Dylan-collectie in de bib voor", zie hier. [met dank aan Dirk] Zie ook hier.


Op de pagina BDinNL 2.0 staan nieuwe vragen om informatie, dit keer over de songbooks die door Leidse Commune werden uitgegeven en een filmfestival in 1971 waar Dont Look Back werd gedraaid. Zie hier.

BDinNL 2.0

Ik vraag - zoals ik al een aantal malen eerder heb gedaan - de lezers van deze blog mij te helpen bij het schrijven van Bob Dylan in Nederland.
De pagina BDinNL 2.0 is aangevuld met drie nieuwe vragen. Zie hier.

Skamokawa Swamp Opera - All Along The Watchtower

Dylan kort #1232

Pomgedichten: "de enig echte virtuele play a song for me trofee", gedichten vrij naar "Mr. Tambourine Man", zie hier. [met dank aan Alja]
"Bib viert twintigste verjaardag met reeks tentoonstellingen", onder andere Bob Dylan-lezing en expo, zie hier. met dank aan Dirk]
"Bob Dylan terug in Luxor", zie hier.
"Regisseur Martin Scorsese maakt een Netflix-documentaire over Bob Dylan", zie hier. Uitkijken naar de film met een Ginsberg-bril op, zie hier.

Tryin’ To Get To Heaven (1997) - door Jochen Markhorst


Tryin’ To Get To Heaven (1997)

Tussen de vele parels op een van zijn mooiste platen, Hunky Dory uit 1971, schittert het bijzondere “Song For Bob Dylan”, een prachtig lied met een opmerkelijke tekst, waarvan het vaak geciteerde a voice like sand and glue de meest memorabele woorden zijn. Bowies lied komt niet uit de lucht vallen. Met de deels idolate, deels verwijtende ode schudt de Britse kameleon de Dylanveren af die hij een jaar of twee gedragen heeft: op zijn speellijst staan de Dylancovers “She Belongs To Me” en “Don’t Think Twice”, een tijdlang treedt hij op in een Dylan-anno-1963-look, inclusief pet, op de eerste twee platen wemelt het van de hele en halve Dylanverwijzingen en het woord dylanesque is een constante in de (veelal positieve) recensies van die LP’s. In een interview voor Melody Maker (’76) kijkt de zanger terug op “Song For Bob Dylan”:

“Ik zei okee, als jij het niet meer wilt doen, doe ik het. Ik zag een leiderschapsvacature.”

Maar hij blijft zijn idool wel trouw, in de hierop volgende decennia. Met het gelegenheidsproject Tin Machine brengt hij “Maggie’s Farm” op single uit, in een tussendoortje met de band van Bryan Adams neemt hij een heavy, maar aantrekkelijke “Like A Rolling Stone” op en vooral: in 1998 waagt hij zich aan “Tryin’ To Get To Heaven”. Helaas nooit officieel uitgebracht, hoewel het een schitterende versie is.
Het is een gelukkig gekozen cover. Met zijn moedeloze, duistere verzen vol mysterieuze beeldspraak en sprekende metaforen ligt het monumentale meesterwerk ook precies op het snijvlak van Dylans en Bowies repertoire – zelfs de titel past over zowel Bowies eerste hit “Space Oddity” (1969) als over zijn laatste, “Lazarus” (2016).

In besprekingen wordt het lied vaak in een adem genoemd met dat andere monument op Time Out Of Mind, “Not Dark Yet”. Begrijpelijk: behalve muzikaal zijn de beide songs ook thematisch vergelijkbaar. De verteller versaagt, het levenseinde nadert onontkoombaar. Tryin’ is dan nog net iets minder desolaat. Waar in “Not Dark Yet” zelfs geen uitzicht op verlossing in een hiernamaals geboden wordt (“I just don’t see why I should even care”), staat hier althans de poort naar de hemel open – nog wel, in elk geval. Niet dat het daarmee opeens een troostbiedende, onbewolkte tegenvoeter van “Not Dark Yet” is. Overheersend is een identieke uitgetelde matheid, in eenzelfde structuur ingebed: beide songteksten zijn gegoten in Dylans geliefde François Villon-format, songs zonder refrein maar met stokregels die elk couplet afsluiten.

Toegankelijker is Tryin’ wel. Dylan kiest voor de overbekende levensweg-metafoor, zoals die al eeuwen, weliswaar archaïscher, door dichters als bijvoorbeeld P.C. Boutens verwoord is:

Alle schoon dat de aard kan geven,
Blijkt een pad dat tot u voert,
En alleen is leven leven
Als het tot den dood ontroert.
(Goede Dood, 1907)

In elk couplet wordt gereisd, de protagonist is letterlijk op weg en probeert overdrachtelijk de hemelspoort te bereiken. De ik-persoon zwerft vanuit the middle of nowhere naar Missouri, volgt de Mississippi tot aan de monding, tot aan New Orleans en volgt dus grofweg Highway 61. Onderweg plukt hij naar hartenlust uit het bluesidioom. “Trying To Get To Heaven” hoort Dylan al in 1962, bij een concert van Reverend Gary Davis in Gerde’s Folk City, en Al Koopers variant met het refrein “Tryin’ to get to heaven in due time / Before the heaven doors close” (“Wake Me Shake Me”, The Blues Project, 1966) kent hij natuurlijk ook. Net zo klassiek, en uiterst effectief is de truc waarmee de dichter in de eerste twee regels de sfeer neerzet: de dreigende, drukkende stilte voorafgaand aan een zomerse onweersbui.
Zoals in veel van Dylans mooiste werken bereikt de tekst lyrische én poëtische hoogtepunten door die combinatie: de verbinding van flarden bluesclichés (“wading through the high muddy water”) met parafrase (het Bijbelse lonesome valley komt uit Psalm 23) en catachrese, vernieuwende woordcombinaties (“the heat rising in my eyes”). “You can seal up the book and not write anymore” is ook al zo’n fraaie vondst, zo’n elegante variant op het Gesloten Boek als metafoor voor het einde van een relatie.

Plagerig zijn de nostalgische verwijzingen naar drugsconsumptie. Mary-Jane is een bijna antiek pseudoniem voor marihuana, maar Dylans eerste associatie is de hoerenmadam uit de oude folksong “Ridin’ In A Buggy, Miss Mary Jane”, dat hij vermoedelijk wel kent in de uitvoering van Pete’s halfzusje Peggy Seeger (1958):

Bob Dylan op Wight

In het boek Canon van Alkmaar staat over het Isle of Wight-festival waar Bob Dylan in 1969 optrad: "Op 27 augustus 1969 vertrokken vier Alkmaarse scholieren naar het popfestival op het Britse eiland Wight. Zij waren schilderachtig gekleed en droegen het haar tot op de schouders. Het waren leerlingen van het Christelijk Lyceum, de MTS aan de Jan de Heemstraat en de Rijkskweekschool aan het Nassauplein."
Voor mijn boek Bob Dylan in Nederland ben ik op zoek naar deze vier Alkmaarse scholieren en andere Nederlandse Dylan-liefhebbers die in 1969 naar Wight gingen.


Dylan kort #1231

Rolling Thunder Revue: A Bob Dylan Story by Martin Scorsese: volgens de website van het tijdschrift Rolling Stone zal de documentaire over Bob Dylans Rolling Thunder Revue waar Martin Scorsese nu ruim tien jaar aan werkt, als ik me niet vergis, op Netflix te zien zijn. Je hoeft de videorecorder nog niet scherp te zetten, pas over enkele maanden wordt een aankondiging van de uitzending op Netflix van Rolling Thunder Revue: A Bob Dylan Story by Martin Scorsese verwacht... In deze documentaire zal een Dylan-interview zitten zoals dat ook in No Direction Home zit: (redelijk) recent en afgenomen door Jeff Rosen. Het artikel op de website van Rolling Stone hint naar plannen van Sony om een boxset met muziek van The Rolling Thunder Revue uit te brengen. Zie hier en hier.
Escape at Dannemora: in de eerste serie van deze nieuwe serie is "Girl From The North Country" van Nashville Skyline te horen. [met dank aan Dirk]
"Luc Devos toont zijn passie voor Bob Dylan in de bibliotheek van Meulebeke", zie hier. Helaas is het hele artikel alleen te lezen voor abonnees.
Isle of Wight: Deze zomer is het vijftig jaar geleden dat Bob Dylan optrad op het Isle of Wight-festival. De website van Isle of Wight Radio hint naar een mogelijke terugkeer van Bob Dylan naar het festival dat dit jaar 13 tot en met 16 juni zal plaatsvinden. Het past is Dylans tourschema... Zie hier.
Woodstock: Het is deze zomer ook vijftig jaar geleden dat Woodstock plaatsvond. Uiteraard wordt het festival dit jaar dunnetjes overgedaan om dit te vieren. Er is hoop dat Bob Dylan dit keer wel komt. Zie hier. Bob Dylan was er in 1969 niet bij, maar in 1994, tijdens het 25-jarig jubileum, wel. Niet zo heel lang geleden verscheen een zogenaamde grijze cd met opnamen van Dylans Woodstock-optreden. Bob Dylan op Woodstock '94, zie hier.

Provadya?

Voor mijn boek Bob Dylan in Nederland ben ik op zoek naar mensen die een van de onder de naam Provadya? georganiseerde avonden rond Bob Dylan hebben bezocht of mij daar meer over kunnen vertellen. Meer hierover staat hier.